Inspectie en onderhoud van je valbeveiligingsset.
Je valbeveiligingsset is je lifeline op hoogte. Net als je ademhalingsbescherming, verdient die set regelmatig aandacht.
Een kapotte band of een verroeste ring kan fataal zijn. In deze gids leg ik je simpel uit hoe je je set inspecteert en onderhoudt.
Zo blijf je veilig boven de grond.
Wettelijke inspectie-eisen
De wet is streng als het om valbeveiliging gaat. Je moet je set jaarlijks laten keuren door een deskundige.
Dit is niet vrijblijvend; het is een harde eis voor professioneel gebruik. Deze keuring leg je vast in een logboek. Zonder logboek ben je het spoor bijster bij een ongeval.
EN 365 is de gouden standaard voor de periodieke inspectie van PBM. Volg deze norm en je zit goed.
De norm die hierover gaat is EN 365. Deze norm schrijft de periodeke inspectie van Persoonlijke Beschermingsmiddelen (PBM) voor.
Een gecertificeerde inspecteur controleert je harnas op slijtage, functionaliteit en conformiteit. De kosten voor zo’n keuring liggen vaak tussen de €25 en €50 per set, afhankelijk van de complexiteit. Doe dit op tijd; een verlopen keuring is een directe overtreding.
Zelfinspectie voor elk gebruik
Naast de jaarlijkse keuring is er de inspectie die jij zelf doet, vóór elke klus. Dit duurt maar een minuut maar kan je leven redden. Begin met een visuele check van de singels en banden.
Voel met je handen over het textiel. Zoek naar schuurplekken, sneden of verkleuringen.
Controleer ook alle metalen onderdelen, zoals de D-ringen en de gespen. Zit er roest op of zijn ze verbogen?
Gooi de set dan direct weg. Deze PBM-controle is net zo belangrijk als de check op je ademhalingsmasker. Je wilt geen lekken in je valbeveiliging, net zoals je geen lekken wilt in je ademlucht. Vertrouw op je zintuigen; twijfel is geen optie.
Reiniging en opslag
Een schone set gaat langer mee. Textiel verzamelt stof, vet en chemicaliën. Die kunnen de vezels aantasten.
Was je harnas daarom regelmatig met lauw water en een milde zeep.
Geen wasmiddel met bleek of agressieve schoonmaakmiddelen. Die beschadigen de nylon banden.
Spoel het zeepresten goed uit en laat het harnas aan de lucht drogen. Geen droger, geen radiator. Bewaar je set in een droge, donkere ruimte.
Vocht en UV-licht zijn de grootste vijanden van textiel en kunststof. Hang je harnas op, vouw het netjes in een ademende tas.
Zo voorkom je schimmel en vervorming.
Wanneer moet je een set afkeuren?
Sommige schade is direct een reden voor afkeur. Denk aan zichtbare slijtage of rafels aan de banden.
Als de kern van het textiel zichtbaar is, is de sterkte ernstig aangetast. Corrosie op metalen delen is een harde afkeur. Roest verzwakt het metaal onder spanning.
Ook na een val moet je de set direct afkeuren. De impact kan onzichtbare schade hebben veroorzaakt aan de kern van de banden.
Als je twijfelt over de veiligheid, keur je af. Het is beter een set te vroeg af te schrijven dan te laat.
De kosten van nieuwe valbeveiliging wegen niet op tegen een val van hoogte.
Documentatie en certificaten
Goede administratie is je beste verzekering. Bewaar alle documenten van je PBM.
Denk aan de conformiteitsverklaring van de fabrikant en het keuringsrapport van de inspecteur. Zorg voor volledige traceerbaarheid. Noteer de productiedatum, aankoopdatum en eerste gebruiksdatum.
Ook de inspectieresultaten horen in het logboek. Dit is wettelijk verplicht volgens EN 365.
Een goed PBM-logboek bevat:
- Productiedatum en serienummer.
- Aankoopdatum en leverancier.
- Datum van elke inspectie.
- Resultaat van de inspectie (goed/afgekeurd).
- Handtekening van de deskundige.
Veelgestelde vragen
Hoe vaak moet valbeveiliging gekeurd worden?
Minimaal elke 12 maanden door een bevoegd persoon. Dit staat expliciet in de EN 365 norm.
Mag ik mijn harnas wassen?
Ja, zeker. Gebruik lauw water en een milde zeep. Laat het daarna volledig aan de lucht drogen.
Volg altijd de instructies van de fabrikant op. Wat moet er in een PBM-logboek staan?
Productiedatum, aankoopdatum, gebruiksdatum en alle inspectieresultaten.
Volgens EN 365 moet elke inspectie traceerbaar zijn. Wanneer is een harnas definitief afgekeurd?
Bij twijfel over de veiligheid, na een val, of bij zichtbare schade aan dragende delen. Houd hierbij ook rekening met de maximale levensduur van een harnasgordel en vanglijn. De PBM-richtlijnen schrijven voor dat veiligheid altijd voor gaat. Wie mag valbeveiliging keuren?
Een persoon die door de fabrikant is opgeleid en bevoegd is verklaard. Alleen dan is de keuring geldig volgens EN 365.